Periyodik Kontrol ve Muayene·EK-III Tablo-4 ve Tablo-5

Tezgâhlar, raflar ve endüstriyel kapılar

Presler, torna ve freze tezgâhları, giyotin makaslar, işleme merkezleri, endüstriyel raf sistemleri ve kapılar; makine emniyeti esasıyla yürütülen bir kontrol.

Bu sayfa neyi kapsıyor?

Tezgâhlar EK-III Tablo-4, endüstriyel raf ve kapılar ise Tablo-5 kapsamındadır. Her iki tabloda da azami süre, ilgili standartlarda bir süre belirtilmemişse bir yıldır.

Tezgâh kontrolü bir makine emniyeti denetimidir: koruyucuların varlığı ve işlevselliği, acil durdurma sistemleri, iki el kumanda tertibatları, ışık perdeleri ve kilitleme düzenekleri ilgili ürün standardına göre değerlendirilir.

Raf sistemleri neden kontrole tabi?

Endüstriyel raf sistemleri TS EN 15635'e göre kontrol edilir. Forklift çarpmaları sonucu oluşan deformasyonlar, eksik emniyet pimleri ve aşırı yükleme, depo alanlarındaki en yaygın risk kaynaklarıdır. Kontrolde raf ayaklarındaki hasar sınıflandırması ve yük etiketlerinin doğruluğu birlikte değerlendirilir.

Preslerde durma zamanı ölçümü ve emniyet mesafesi değerlendirmesi, tezgâh kontrolünün en kritik adımıdır.
Azami kontrol süresi
Standartlarda süre belirtilmemişse 1 yıl
Dayanak mevzuat
İş Ekipmanları Yönetmeliği EK-III Tablo-4 (tezgâhlar) ve Tablo-5 (endüstriyel raf ve kapılar)
Kriter standartları
TS EN ISO 16092 serisi · TS EN 12622 · TS EN 13985 · TS EN ISO 23125 · TS EN 16090-1 · TS EN ISO 16089 · TS EN 847-3 · TS EN 15635 · TS EN 13241, TS EN 12453
Yetkili branş
Makine, metalürji-malzeme, mekatronik ve imalat mühendisleri; makine veya metal eğitimi teknik öğretmenleri; makine tekniker ve yüksek teknikerleri
Rapor çıktısı
Koruyucu ve emniyet tertibatı değerlendirmesiyle birlikte dokuz bölümlü periyodik kontrol raporu

Kontrol ettiğimiz tezgâh ve sistemler

Tablo-4 ve Tablo-5'in kapsamı; tamamında azami süre bir yıldır.

Hidrolik ve mekanik preslerTS EN ISO 16092-1, -3
Torna tezgâhlarıTS EN ISO 23125
Freze tezgâhları ve işleme merkezleriTS EN 16090-1
Sac kesme tezgâhlarıTS EN 13985
Hareketsiz taşlama makineleriTS EN ISO 16089
Şerit testerelerTS EN 1807-2 · TS EN 12268
Endüstriyel raf sistemleriTS EN 15635
Endüstriyel kapılarTS EN 13241, TS EN 12453, TS EN 12604

Tablo-4'ün kalan kalemlerinde de fiilen çalışıyoruz:

Pnömatik presler
Hidrolik abkant presler
Giyotin makaslar
Delme makinaları
Soğuk metal testereleri
Ağaç işleme tezgâhları
Transfer tipi ve özel amaçlı tezgâhlar

Kontrolde neye bakılıyor?

  • Sabit ve hareketli koruyucuların varlığı, konumu ve kilitleme işlevi
  • Acil durdurma butonlarının erişilebilirliği ve fonksiyon testi
  • İki el kumanda tertibatlarında eş zamanlılık ve tekrar başlatma koşulu
  • Işık perdesi ve alan tarayıcılarında duruş mesafesi değerlendirmesi
  • Preslerde durma zamanı ölçümü ve emniyet mesafesi uygunluğu
  • Raf sistemlerinde hasar sınıflandırması, emniyet pimleri ve yük etiketleri
  • Endüstriyel kapılarda ezilme-kesilme koruması ve kuvvet ölçümü

Birden fazla iş için imal edilmiş tezgâhlar

Bir ekipman birden fazla iş için imal edilmişse, her bir iş için ayrı ayrı periyodik kontrole tabi tutulur. Kombine tezgâhlarda bu ayrım teklifte açıkça belirtilir.

Raf sistemleri en çok atlanan kalem

Depo raflarının periyodik kontrole tabi olduğu çoğu işletmede bilinmez. Oysa EK-III Tablo-5 bunu açıkça düzenler ve teftişlerde sorulur. Forklift çarpması görmüş bir raf ayağı, görünürde ayakta dursa bile taşıma kapasitesini kaybetmiş olabilir.

Önemli bakım sonrası kontrol

Tezgâhta koruyucu sistemini veya kumanda devresini etkileyen bir değişiklik yapıldıysa, takvimdeki yıllık kontrolü beklemeden yeniden kontrol gerekir.

CE işareti kontrolün yerine geçmez

CE işareti ürünün piyasaya arz uygunluğunu gösterir; periyodik kontrol kullanım sırasındaki güvenliği denetler. Yeni alınmış bir tezgâh da kontrol kapsamındadır.

Tezgâh tarafında neden bizimle çalışılır?

Tezgâh kontrolü çoğu yerde form doldurma işine dönüşmüş durumda. Bizde ölçülen bir şey var: durma zamanı, emniyet mesafesi, kapanma kuvveti.

Kontrolü kendi mühendisimiz yaparSahaya çıkan da raporu imzalayan da EKİPNET kayıtlı kendi kadromuzdur; kayıt numarası raporda yer alır.
Durma zamanını gerçekten ölçerizPreslerde ve ışık perdeli tezgâhlarda duruş mesafesi hesabı ölçülen değerle yapılır, beyan edilen değerle değil.
Raf ve kapıyı da aynı ziyarette kapatırızTablo-5 kalemleri çoğu tesiste unutulur. Tezgâh kontrolüne gelirken depo raflarını ve endüstriyel kapıları da programa alırız.
Kombine tezgâhlarda ayrımı teklifte gösteririzBirden fazla iş için imal edilmiş ekipmanlar ayrı ayrı kontrole tabidir; bu ayrımı sahada değil, teklifte netleştiririz.
Vardiya planınıza göre çalışırızTezgâh başına süre kısadır. Atölyeyi topluca durdurmak yerine hat hat ilerleyerek üretimi aksatmadan bitiririz.

Sık sorulanlar

Tezgâh ve raf kontrollerinde en çok sorulanlar.

CE belgeli yeni tezgâhın da kontrolü gerekiyor mu?

Evet. CE işareti ürünün piyasaya arz uygunluğunu gösterir; periyodik kontrol ise kullanım sırasındaki güvenliği denetler. İkisi ayrı yükümlülüklerdir.

Raflarımızın projesi yok, kontrol yapılabilir mi?

Raf sistemlerinde tesisat projesi şartı yoktur; kontrol TS EN 15635 kapsamında yapılır. Ancak raf üreticisinin yük tablosu ve montaj bilgileri varsa değerlendirme çok daha sağlıklı olur.

Tezgâh kontrolünde üretim durur mu?

Fonksiyon ve durma zamanı testleri sırasında tezgâhın kullanımda olmaması gerekir. Tezgâh başına süre kısadır; vardiya planınıza göre programlıyoruz.

Kombine tezgâhlar tek kontrol sayılır mı?

Hayır. Birden fazla iş için imal edilmiş ekipmanlar ayrı ayrı kontrole tabidir; teklifte bu ayrım gösterilir.

Tezgâh ve raf envanterinizi gönderin.

Tezgâh tipi ve adet, raf koridoru uzunluğu ve kapı sayısıyla kapsamı çıkarır, saha planını birlikte kurarız.